<p class="ql-block">秋浦歌十七首</p><p class="ql-block">李白 〔唐代〕</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">秋浦長似秋,蕭條使人愁。</p><p class="ql-block">客愁不可度,行上東大樓。</p><p class="ql-block">正西望長安,下見江水流。</p><p class="ql-block">寄言向江水,汝意憶儂不。</p><p class="ql-block">遙傳一掬淚,為我達揚州。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">秋浦猿夜愁,黃山堪白頭。</p><p class="ql-block">清溪非隴水,翻作斷腸流。</p><p class="ql-block">欲去不得去,薄游成久游。</p><p class="ql-block">何年是歸日,雨淚下孤舟。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">秋浦錦駝鳥,人間天上稀。</p><p class="ql-block">山雞羞淥水,不敢照毛衣。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">兩鬢入秋浦,一朝颯已衰。</p><p class="ql-block">猿聲催白發(fā),長短盡成絲。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">秋浦多白猿,超騰若飛雪。</p><p class="ql-block">牽引條上兒,飲弄水中月。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">愁作秋浦客,強看秋浦花。</p><p class="ql-block">山川如剡縣,風日似長沙。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">醉上山公馬,寒歌寧戚牛。</p><p class="ql-block">空吟白石爛,淚滿黑貂裘。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">秋浦千重嶺,水車嶺最奇。</p><p class="ql-block">天傾欲墮石,水拂寄生枝。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">江祖一片石,青天掃畫屏。</p><p class="ql-block">題詩留萬古,綠字錦苔生。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">千千石楠樹,萬萬女貞林。</p><p class="ql-block">山山白鷺滿,澗澗白猿吟。</p><p class="ql-block">君莫向秋浦,猿聲碎客心。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">邏人橫鳥道,江祖出魚梁。</p><p class="ql-block">水急客舟疾,山花拂面香。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">水如一匹練,此地即平天。</p><p class="ql-block">耐可乘明月,看花上酒船。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">淥水凈素月,月明白鷺飛。</p><p class="ql-block">郎聽采菱女,一道夜歌歸。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">爐火照天地,紅星亂紫煙。</p><p class="ql-block">赧郎明月夜,歌曲動寒川。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">白發(fā)三千丈,緣愁似個長。</p><p class="ql-block">不知明鏡里,何處得秋霜。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">秋浦田舍翁,采魚水中宿。</p><p class="ql-block">妻子張白鷴,結(jié)罝映深竹。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">桃波一步地,了了語聲聞。</p><p class="ql-block">黯與山僧別,低頭禮白云。</p><p class="ql-block">譯文及注釋</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">譯文</p><p class="ql-block">秋浦水像秋一樣的長,景色蕭條令我心愁。</p><p class="ql-block">客愁像秋浦水一樣不可量度,我樂行至大樓山以散心憂。站</p><p class="ql-block">在山頂西望長安,直見長江之水正滾滾東流。</p><p class="ql-block">我問江水:你還記得我李白嗎?</p><p class="ql-block">請你將我一掬淚水,遙寄給揚州的朋友去吧!</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">夜猿在秋浦水上哀鳴,連附近的小黃山也愁白了頭。</p><p class="ql-block">青溪雖非是隴水。但也發(fā)出像隴水一樣的悲咽之聲。</p><p class="ql-block">我想離開這里,但卻因故而去不得;本來打算暫游此地,但卻滯留此地而成了久游。</p><p class="ql-block">何年何月才能回家鄉(xiāng)啊,想至此不覺在孤舟上潛然淚流。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">秋浦產(chǎn)一種霹駝鳥,其羽毛之美,為人間天上所少有。</p><p class="ql-block">以美麗著稱的山雞,見了它也羞得不敢走近水邊映照自己的華美的羽毛。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">入了秋浦之境,一個早晨就愁白了我的雙鬢。</p><p class="ql-block">那凄切的猿聲,叫得將我滿頭的白發(fā)郡成了紛亂的素絲。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">秋涌河畔的樹叢中多產(chǎn)白猿,其跳躍飛騰如一團白雪。</p><p class="ql-block">它們在樹枝上牽引著兒女,在玩水中厲月的游戲。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">愁作秋浦之客,強看秋浦之花。</p><p class="ql-block">秋浦的山川就如剡縣一樣優(yōu)美,而其風光卻像長沙一帶的瀟湘之景。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">我像晉朝的山簡一樣大醉騎馬而歸;我像春秋時的寧戚一樣倚牛角而歌。</p><p class="ql-block">空吟著《牛歌》而無人知遇,便只有像蘇秦那樣淚落黑羅裘了。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">在秋浦的干重山嶺中,唯有水車嶺的風景最為奇特</p><p class="ql-block">。天空好像要隨著大石一道傾倒下來,山石上的松蘿兔絲在順水飄拂。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">巨石江祖聳立在清溪河畔,就像是直掃青天的一幅天然畫屏。</p><p class="ql-block">上面古人的題詩千年猶在,其在綠字之上長滿了美麗的苔蘚。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">秋浦河岸的兩旁,長著千千萬萬棵石楠樹和女貞林。</p><p class="ql-block">各個山頭上都落滿了白鬢,各個山澗里都有白猿在哀吟。</p><p class="ql-block">勸君千萬莫要去游秋浦,那悲哀的猿聲會攪碎你這位他鄉(xiāng)游子的客心。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">邏人石之高踱,上只有飛鳥才能飛過。江祖石上有漁人筑起了捕魚的小堤壩。</p><p class="ql-block">急流使得客舟飛快地行駛,山花挨著人面,散著陣陣香氣。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">水如一匹靜靜的白練,此地之水即與天平。</p><p class="ql-block">何不乘此舟直升云天去一覽明月,一邊看賞兩岸的鮮花,一邊在艙中飲酒呢?</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">透明的綠水中映著一輪素凈的明月,一行白鷺在日光下飛行。</p><p class="ql-block">種田郎荷鋤聽采菱女唱歌,并一道唱和著山歌踏月而歸。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">爐火隔徹天地,柴煙中紅星亂閃。</p><p class="ql-block">煉銅工人在明月之夜,一邊唱歌一邊勞動,他們的歌聲響徹了寒峭的山谷。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">白發(fā)長達三千丈,是因為愁才長得這樣長。</p><p class="ql-block">不知在明鏡之中,是何處的秋霜落在了我的頭上?</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">秋浦的田舍老翁,為捕魚而睡在水上的船中。</p><p class="ql-block">他的妻子在竹林深處張結(jié)鳥網(wǎng),捕捉林中的白鷴。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">桃波離這里只有一步地之遙,那里的人說話這里都聽得清清楚楚。</p><p class="ql-block">我在這里暗與山僧告別,遙向白云作揖而去。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">注釋</p><p class="ql-block">秋浦:唐時屬池州郡。故址在今安徽省貴池縣西。</p><p class="ql-block">山公:指山簡。</p><p class="ql-block">寧戚:春秋時衛(wèi)國人。</p><p class="ql-block">白石爛:寧戚《放牛歌》中有“南山矸,白石爛,生不逢堯與舜禪”之句。</p><p class="ql-block">黑貂裘:《戰(zhàn)國策·秦策》載,蘇秦“說秦王,書十上而說不行,黑貂之裘敝”。</p><p class="ql-block">水車嶺:《貴池志》載,貴池西南七十余里有水車嶺。</p><p class="ql-block">寄生:一種植物,其根部不扎在土里而依附在松樹、楊樹等枝杈上,靠吸取這些樹的養(yǎng)分而存活。</p><p class="ql-block">江祖一片石:《一統(tǒng)志》載,江祖山,在貴池西南二十五里處,一石突出水際,高數(shù)丈,名曰江祖石。</p><p class="ql-block">邏人:今稱邏人磯,乃江邊一巨石。人:一作“叉”。</p><p class="ql-block">魚梁:地名,在邏人磯附近。</p><p class="ql-block">舟:一作“行”。</p><p class="ql-block">平天:湖名,舊址在貴池西南的齊山腳下。</p><p class="ql-block">赧(nǎn):原指因害羞而臉紅。這里是指爐火映紅人臉。</p><p class="ql-block">個:如此,這般。</p><p class="ql-block">秋霜:形容頭發(fā)白如秋霜。</p><p class="ql-block">白鷴(xián):大型鳥類,也叫“白雉“。</p><p class="ql-block">罝(jū):捕捉兔子的網(wǎng),泛指捕鳥獸的網(wǎng)。</p><p class="ql-block">波:一作“陂”。</p><p class="ql-block">(文字來源于網(wǎng)絡。)</p>