作者原意(續(xù)一一七) <p class="ql-block"><span style="font-size:22px;"> 觀 刈 麥</span></p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">田家少閑月,五月人倍忙。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">夜來南風(fēng)起,小麥覆隴黃。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">婦姑荷簞食,童稚攜壺漿,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">相隨餉田去,丁壯在南岡。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">足蒸暑土氣,背灼炎天光,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">力盡不知熱,但惜夏日長。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">復(fù)有貧婦人,抱子在其旁,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">右手秉遺穗,左臂懸弊筐。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">聽其相顧言,聞?wù)邽楸瘋?lt;/span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">田家輸稅盡,拾此充饑腸。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">今我何功德,曾不事農(nóng)桑。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">吏祿三百石,歲晏有余糧。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">會此私自愧,盡日不能忘!</span></p> <p class="ql-block"><span style="font-size:22px;"> 這首詩是唐憲宗李純元和元年(八O六年),白居易做盩厔(zhōu zhì)尉時之作。是作者耳聞目睹之實,反映鄉(xiāng)村農(nóng)民將自己全部夏收交納租稅,最后拾麥穗過活的悲慘情景。表現(xiàn)對農(nóng)民同情,并因自己不事農(nóng)桑,俸祿優(yōu)厚。十分內(nèi)疚,深感羞愧。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;"> 隴,同垅,田埂。 秉遺穗,拾起掉在田里的麥穂。 懸弊筐,挎著破筐。 三百石(dàn),當(dāng)時作者之年俸。一石等于十斗。</span></p> <p class="ql-block"><span style="font-size:22px;"> 宿 紫 閣 山 北 村</span></p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">晨游紫閣峰,暮宿山下村。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">村老見余喜,為余開一樽。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">舉杯未及飲,暴卒來入門。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">紫衣挾刀斧,草草十余人。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">奪我席上酒,掣我盤中飧。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">主人退后立,斂手反如賓。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">中庭有奇樹,種來三十春。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">主人惜不得,持斧斷其根。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">口稱采造家,身屬神策軍。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">主人慎勿語,中尉正承恩!</span></p> <p class="ql-block"><span style="font-size:22px;"> 此詩詩約于元和四年(八O九年)白居易做翰林學(xué)士之作品。是最杰出的代表作,它通過親身經(jīng)歷之事,描寫當(dāng)時皇帝所寵信的宦官與爪牙,橫行鄉(xiāng)里,欺凌人民。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;"> 紫閣山,屬終南山,在今陜西戶縣西。 掣,用手拽拉,此處為搶奪之意。 斂手,拱手表示尊敬。 采造家,唐中央設(shè)有專管采伐、建筑之官府。 神策軍,唐皇禁軍之一。元和時,常調(diào)用左、右神策軍修筑宮殿城池。 承恩,得皇帝寵。</span></p> <p class="ql-block"><span style="font-size:22px;"> 新 樂 府</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;"> </span><span style="font-size:18px;">繚 綾</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:20px;"> 念 女 工 之 勞 也</span></p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">繚綾繚綾何所以?</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">不似羅綃與紈綺,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">應(yīng)似天臺山上明月前,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">四十五尺瀑布泉。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">中有文章又奇絕,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">地鋪白煙花簇雪。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">織者何人衣者誰?</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">越溪寒女漢宮姬。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">去年中使宣口敕,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">天上取樣人間織。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">織為云外秋雁行,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">染作江南春水色。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">廣裁衫袖長制裙,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">金斗熨波刀剪紋。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">異彩奇文相隱映,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">轉(zhuǎn)側(cè)看花花不定。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">昭陽舞人恩正深,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">春衣一對值千金;</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">汗沾粉污不再著,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">曳土踏泥無惜心。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">繚綾織成費功績,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">莫比尋常繒與帛。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">絲細(xì)繰多女手疼,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">扎扎千聲不盈尺。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">昭陽殿里歌舞人,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">若見織時應(yīng)也惜!</span></p> <p class="ql-block"><span style="font-size:22px;"> 作者在元和四年(八O九年)任左拾遺時寫了《新樂府》五十首,經(jīng)多方面反映現(xiàn)實生活。 白居易說 : “ ……總而言之,為君,為臣,為民,為物,為事而作,不為文而作也?!?此詩選第三十一首。 詩中所指精美工藝品是辛勤勞動中織造而來,宮中并不愛惜,任意浪費。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;"> 羅綃,皆為精細(xì)絲織品。 紈綺,紈是細(xì)生絹,綺為帶有花紋的絲織品。 天臺山,在今浙江天臺縣北。其上有瀑布飛流。此處用來形容繚綾之潔白與光彩。 文章,指繚綾上之花紋色彩。 衣(yì),穿衣。 口敕,皇帝口授的詔令。 昭陽舞人,漢代住在昭陽殿的寵妃趙飛燕,以善舞著名。此處借指唐代宮中寵妃。 著(sháo),穿上。 繒,絲品之總稱。 繰,同繅,抽繭出絲。 扎扎,織機發(fā)出的聲音。</span></p> <p class="ql-block"><span style="font-size:22px;"> 白居易(七七二——八四六年),字樂天,原籍太原,曾祖白溫時遷居下邽(在今陜西渭南境內(nèi))。 作者出生河南新鄭,少時因避藩鎮(zhèn)之叛亂戰(zhàn)禍,曾到過逝江。唐德宗貞元年間進士,憲宗元和時任翰林學(xué)士、左拾遺等職。 元和十年(八一五年),藩鎮(zhèn)李師道派人刺死宰相武元衡,白居易上疏力主緝捕兇手,為當(dāng)權(quán)者所忌而貶為江州司馬。 穆宗李恒即位,被召回長安,他看到宦官擅權(quán)至政局混亂,朝廷“二李”兩派互相傾軋。作者不愿再卷入漩渦而要求外出,因此又到杭州蘇州任刺史,以后又做過太子賓客分司東都與太子少傅等職。 晚年辭官,閑居洛陽。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;"> 白居易是唐代詩人中數(shù)量最多的。 在其三千多首中,最杰出的代表作有《賣炭翁》、《宿紫閣山北村》、《輕肥》等。 另外《長恨歌》與《琵琶行》亦為著名“傷感”詩,據(jù)作者自己所分類之。 許多作品藝術(shù)成就高,不少作品流于消極。他詩以平易通俗著稱。遣詞造句,信手而成。元稹說過 : 白居易的詩從王公貴族到仆夫都能吟詠,從官府到茶館驛站都有人題寫。 流出海外,為人傳誦。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;"> 其他寫過,恕不重復(fù)。</span></p>